
सूरज येंगडे हे भारतातील एक प्रख्यात दलित अभ्यासक, लेखक, विचारवंत आणि सामाजिक न्यायाचे सक्रिय प्रवक्ते आहेत. त्यांनी आपल्या लेखनातून, संशोधनातून आणि सार्वजनिक भाषणांतून जात, असमानता, सामाजिक अन्याय आणि लोकशाही या विषयांवर ठाम भूमिका मांडली आहे.
शैक्षणिक वाटचाल
सूरज येंगडे यांनी भारतात उच्च शिक्षण घेतल्यानंतर परदेशातही शैक्षणिक संशोधन केले. त्यांनी दलित अभ्यास (Dalit Studies), सार्वजनिक धोरण, सामाजिक समता आणि मानवाधिकार या विषयांवर विशेष काम केले आहे. त्यांनी हार्वर्ड विद्यापीठ व इतर आंतरराष्ट्रीय शैक्षणिक संस्थांमध्ये संशोधन व अध्यापन केले आहे.
लेखन आणि वैचारिक योगदान
सूरज येंगडे हे “Caste Matters” या गाजलेल्या पुस्तकासाठी विशेष ओळखले जातात. या पुस्तकात त्यांनी भारतीय समाजातील जातव्यवस्थेची खोलवर चिकित्सा केली आहे. त्यांच्या लेखनात डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचे विचार, बौद्ध धम्म, संविधानिक मूल्ये आणि सामाजिक न्याय यांचा ठळक प्रभाव दिसून येतो.
त्यांचे लेख विविध राष्ट्रीय व आंतरराष्ट्रीय वर्तमानपत्रे, नियतकालिके आणि शैक्षणिक मंचांवर प्रकाशित झाले आहेत.
सामाजिक भूमिका
सूरज येंगडे हे केवळ लेखक नसून एक सक्रिय सामाजिक विचारवंत आहेत. ते तरुण पिढीला वाचन, विचार, प्रश्न विचारण्याची सवय आणि सामाजिक जबाबदारी याबद्दल जागृत करतात. जातीय भेदभाव, हिंसा आणि अन्यायाविरोधात ते सातत्याने आवाज उठवतात.
विचारधारा
त्यांच्या विचारधारेचा केंद्रबिंदू म्हणजे:
-
सामाजिक समता
-
मानवी प्रतिष्ठा
-
संविधानिक लोकशाही
-
आंबेडकरी चळवळ
-
बौद्ध मूल्ये आणि विवेकवाद
निष्कर्ष
सूरज येंगडे हे आधुनिक भारतातील दलित विचारप्रवाहाचे प्रभावी प्रतिनिधी मानले जातात. त्यांचे कार्य समाजाला आत्मपरीक्षण करायला लावणारे असून, समतेवर आधारित भारत घडवण्यासाठी प्रेरणा देणारे आहे.
“विचार करणे हीच खरी क्रांती आहे” — ही भावना त्यांच्या संपूर्ण कार्यातून दिसून येते.


