भारतीय संस्कृतीत पतीच्या दीर्घायुष्यासाठी आणि सौभाग्यासाठी ‘वटसावित्री व्रत’ अत्यंत महत्त्वाचे मानले जाते. या व्रताच्या केंद्रस्थानी आहे सावित्री आणि सत्यवानाची पौराणिक कथा. यमराजाच्या पाशातून आपल्या बुद्धीच्या आणि निष्ठेच्या बळावर पतीचे प्राण परत आणणारी सावित्री ही भारतीय परंपरेत ‘आदर्श पत्नी’चे सर्वोच्च प्रतीक बनली आहे. परंतु, आजच्या आधुनिक, विवेकवादी आणि स्त्रीवादी दृष्टिकोनातून जेव्हा आपण या कथेकडे पाहतो, तेव्हा

भारतीय समाजात वटसावित्री व्रत हे विवाहित महिलांसाठी अत्यंत महत्त्वाचे मानले जाणारे व्रत आहे. ज्येष्ठ महिन्यातील अमावास्येला महिलांनी वडाच्या झाडाची पूजा करून आपल्या पतीच्या दीर्घायुष्यासाठी प्रार्थना करण्याची परंपरा आहे. या व्रतामागे सावित्री आणि सत्यवान यांची पौराणिक कथा सांगितली जाते. मात्र, या परंपरेकडे डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी कोणत्या दृष्टिकोनातून पाहिले असते, हा विचार महत्त्वाचा ठरतो. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी

बोधीवृक्ष हा बौद्ध धर्मातील सर्वात पवित्र आणि महत्त्वाचा वृक्ष मानला जातो. गौतम बुद्धांना ज्या वृक्षाखाली ज्ञानप्राप्ती झाली, त्या वृक्षाला “बोधीवृक्ष” असे संबोधले जाते. हा वृक्ष केवळ एक झाड नसून ज्ञान, प्रज्ञा, शांतता आणि आत्मजागृतीचे प्रतीक आहे. जगभरातील बौद्ध अनुयायांसाठी बोधीवृक्ष श्रद्धेचे आणि प्रेरणेचे केंद्र आहे. बोधीवृक्ष म्हणजे काय? बोधीवृक्ष हा पिंपळाचा वृक्ष (Ficus religiosa) आहे.